Zagrożenie bakteriami Legionella w instalacjach c.w.u.

Eliminacja bakterii Legionella

W ostatnich czasach ze względu na intensyfikację kontroli jakości ciepłej wody użytkowej (c.w.u) pod względem skażenia bakteryjnego, bakterie Legionella są coraz częściej wykrywane.

Wprowadzona przez UE w 2019 i 2021 roku zmiana przepisów dotycząca bezpieczeństwa wody, wpływa na  przepisy i jakość wody również w polskich instalacjach wodnych.

Świadomość zagrożenia jakie niesie ta bakteria dla użytkowników c.w.u.  jest w Polsce stosunkowo mała. W Wielkiej Brytanii w 2015 roku ilość przypadków zachorowania na chorobę Legionistów wyniosła 371. (PHE, Report National Surveillance Scheme for Legionnaires’ disease  in Residents of England and Wales, January 2016). W Polsce liczba ta jest wielokrotnie mniejsza i nie wynika to z rzeczywistej liczby zachorowań ale z liczby zdiagnozowanych przypadków zachorowań.

Ponieważ śmiertelność przy chorobie legionistów sięga nawet ponad 20%, problem jakości wody w instalacjach c.w.u. nabiera odpowiedniej ważności.

Pobierz pełny tekst publikacji na temat Legionelli

Publikacja bazuje na wiedzy i doświadczeniu naukowców i praktyków  z różnych krajów.

Eliminacja bakterii Legionella z instalacji wodnych za pomocą urządzeń HydroFLOW.

Zagrożenie bakteriami Legionella w instalacjach ciepłej wody użytkowej (c.w.u.) jest poważnym problemem zdrowotnym, szczególnie w budynkach użyteczności publicznej, szpitalach, hotelach czy domach opieki.

Czym jest Legionella?

Legionella to rodzaj bakterii występujących naturalnie w środowisku wodnym. Najgroźniejszym gatunkiem dla ludzi jest Legionella pneumophila, odpowiedzialna za legionellozę – chorobę płuc, która może mieć ciężki przebieg, szczególnie u osób starszych i z obniżoną odpornością.

Jak dochodzi do zakażenia?

Zakażenie następuje głównie drogą inhalacyjną – poprzez wdychanie aerozolu wodnego zawierającego bakterie. Źródła to m.in.:

• prysznice,
• głowice natryskowe,
• jacuzzi, fontanny,
• systemy klimatyzacyjne z nawilżaniem (woda zimna),
• wieże chłodnicze (woda zimna).

Warunki sprzyjające namnażaniu bakterii Legionella

• Temperatura wody: 25–45°C (optymalna dla rozwoju bakterii),
• Obecność biofilmu, osadów, korozji,
• Zastoiny wody w rurach,
• Rzadko używane punkty poboru wody.

Profilaktyka i zwalczanie legionelli

Dezynfekcja termiczna – okresowe podgrzewanie wody do ≥70°C i utrzymywanie tej temperatury przez określony czas w całej instalacji wodnej. uznawane jest jako podstawowy środek przeciwdziałający namnażaniu bakterii.

Utrzymywanie właściwej temperatury w instalacji:
Woda opuszczająca podgrzewacz: >60°C,
W instalacji: >55°C.

Regularne badania mikrobiologiczne jakości wody.

Płukanie instalacji, usuwanie osadów i biofilmu.  W biofilmie żyje i namnaża sie ponad 95% bakterii.

Projektowanie instalacji z uwzględnieniem minimalizacji zastoin i martwych odgałęzień (dead leg).

Zalecana jest stała dezynfekcja instalacji wodnych i wody nie koniecznie środkami chemicznymi.

Masz problem ze skażeniem wywołanym bakteriami Legionella? – skontaktuj się z nami.

Częstotliwość badań wody na obecność bakterii Legionella w instalacjach ciepłej wody użytkowej (c.w.u.) w Polsce jest określona w Rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 7 grudnia 2017 r. i zależy od rodzaju obiektu:

Placówki ochrony zdrowia (szpitale, przychodnie, DPS-y)

2 razy w roku (co 6 miesięcy).
Dotyczy szczególnie obiektów, gdzie przebywają osoby o obniżonej odporności.
Dopuszczalna liczba bakterii:  do 100 jtk/100 ml  a szpitale z pacjentami szczególnie narażonymi – do 50 jtk/1000 ml.

Budynki zamieszkania zbiorowego (hotele, akademiki, domy wczasowe, domy dziecka)

1 raz w roku.
Dopuszczalna liczba bakterii: do 100 jtk/100 ml.

Obiekty edukacyjne i sportowe (szkoły, uczelnie, baseny, kluby fitness)

1 raz w roku.
Dopuszczalna liczba bakterii: do 100 jtk/1000 ml.

Budynki mieszkalne

Brak obowiązku ustawowego, ale zaleca się ocenę ryzyka i ewentualne badania, zwłaszcza w dużych wspólnotach mieszkaniowych lub przy długich przestojach w użytkowaniu instalacji.

Należy powtórzyć badanie po przeprowadzeniu działań naprawczych (np. dezynfekcji okresowej lub stałej).
Dla danego obiektu częstotliwość badań może zostać zwiększona decyzją stacji sanitarno epidemiologicznej.

Jeśli działania naprawcze nie przynoszą oczekiwanego efektu, należy zlecić wykonanie oceny ryzyka, która wskaże;

• potencjalne miejsca namnażania bakterii Legionella,
• opisze sposoby eliminacji ryzyka w zakresie stosowanych rozwiązań technicznych i eksploatacyjnych,
• określi procedury kontrolno-obsługowe wymagane w danym obiekcie.